Ханс Вернер Зин: Оюутолгойн гэрээ нь Монголын ч биш бүр дэлхийн түүхэнд гарсан зууны луйвар

Ханс Вернер Зин: Оюутолгойн гэрээ нь Монголын ч биш бүр дэлхийн түүхэнд гарсан зууны луйвар

Оюутолгойн гэрээ нь Монголын ч биш бүр дэлхийн түүхэнд гарсан зууны луйвар гэж эдийн засгийн мэргэжилтэн европын шилдэг 10 эрдэмтний нэг Ханс Вернер Зин халаглан ярьж байна. Тэрээр гуравхан асуудалд багтаан энэ тухай тайлбарлажээ.

- Монголчуудыг мэдээсэй гэж үнэхээр хүсэж байна хэмээн Ханс Вернер Зин яриагаа эхлүүлэв.

1. Аливаа хөрөнгө оруулалтын гэрээ нь хэрэв 2 талаас хамтарч байгаа бол 2 талаас өөр, өөрийн чадах хэмжээнд хөрөнгөө босгодог нь бичигдээгүй хууль.

Монголчуудын талаас Оюутолгой гэгч дэлхийн хэмжээний томоохон ордыг 100% эзэмшигч эзэн улс нь учраас энэ гэрээнд газрын баялгаа гаргаж байгаа юм.

Нөгөө талаас оролцож байгаа Рио Тонто бол Монголчуудын босгож чадахгүй байгаа тэр жаахан хэмжээний уурхайг ашиглаж эхэлхэд хэрэглэх мөнгийг босгож байгаа юм. Иймд Монгол зайлшгүй гэрээнд давуу эрх буюу 51% дээш хувь эзэмших ёстой.

Гэтэл байгалийн эзэн улс нь 34% эзэмших нөгөө хэдхэн доллар гаргасан тал нь 66% эзэмших гэрээ болсон өөрөө Мянганы шилдэг луйварын эхлэл юм. Ийм гэрээг зөвхөн нэг л замаар хийдэг энэ бол тухайн байгалийн баялгийг эзэмшигч улсын шийдвэр гаргаж байгаа хүмүүсийг бүрэн хяналтандаа оруулах буюу их хэмжээний хахууль өгч юм. Эргээд тэр хүмүүсээ өгсөн авсан хээл хахуулиараа барьцаалан улам атгандаа оруулдаг.
Монгол улс зээлийн хүү гэж төлөх ёсгүй. Яагаад гэвэл Монголын талын үүрэг бол байгалийн баялгаа ашиглахыг зөвшөөрсөн хөрөнгө оруулах бол нөгөө талын үүрэг юм.

2. Оюутолгойн хувьцааг Рио Тинто бүрэн 100% эзэмшин ашгийг нь хүртэж байна.

Яагаад Монголын тал 34% эзэмшдэг гэж та бодож магад тэгвэл үгүй юм. Учир нь Монголын тал өөрийн авах ёстой 34% ашгыг авдаггүй уг нь 2022 оноос авах байсан гэрээг өнгөрсөн жил Дубайн гэрээ гэгчээр бүр 2037 он болтол авахгүй болгосон. Гэтэл уг хөрөнгө оруулалтын хамтарсан гэрээ нь 2039 онд дуусах бөгөөд Оюутолгой гэгч асар том уурхай ч ашиглагдаж дуусах юм. Өөрөөр хэлвэл Монголчууд нэг ч төгрөг хүртэхгүй өөрийн асар том ордыг гадаадын луйварчидад бэлэглэж байгаа гэсэн үг юм.

Яагаад Рио тинто Оюутолгойн 100% эзэмшигч гэж байгааг тайлбарлая. Рио тинто бол дэлхийн хэмжээний асар том компани. Уг компанид уурхайг ашиглаж эхлэхэд шаардлагатай 2, 3 хан тэрбум долллар гаргах бол юу ч биш тэрийгээ ч гаргасан. Гэхдээ маш увайгүй аргаар буюу өөрөөр хэлвэл тэд энэ мөнгийг том банкуудаас өндөр хүүтэй зээлж байгаа учраас яаралтай буцаан төлөх шаардлагатай хэмээн Монголчуудыг хууран өөрсдийн мөнгөө банкны мөнгө болгон хүүтэйгээр зээлж тэрнийхээ 34% ийг Монголчуудаар төлүүдж байгаа юм. Тэд нар 66% хувьд таарсан зээлийн хүүг өөрсдөө төлдөг гэж та бодож байна уу?

-Үгүй! яагаад гэвэл тэр банкнаас зээлсэн гэсэн мөнгө нь банкны мөнгө биш тухайн мөнгө гарсан банканд байршсан Рио тинтогийн мөнгө юм. Өөрөөр хэлвэл Рио тинто оюутолгойн уурхайгаас гарч байгаа ашгийн 66% ийг шууд аваад Монголчуудад ноогдох 34% -ыг банкны зээлийн хүү хэмээн шууд суутган өөрсдөө авдаг. Өөрсдийн мөнгийг банкны мөнгө хэмээн хуурч Монголчуудын авах 34% ашиг тэдний өвөрт ордог гэсэн үг юм. Ингээд нийлээд 100% ашиг тэд хүртдэг юм.

3. Монголчууд яагаад мэдсэн байж мэдээгүй юм шиг байгаад би үнэхээр их гайхдаг.

Монгол бол асар том нутагтай байгалийн асар их баялагтай улс. Ердөө 3 сая хүнтэй миний хувьд бол Монгол дэлхийн хамгийн баян улсуудын нэг болоход ямар ч асуудал байхгүй, 2 том зах зээлийн дунд байршилтай цөөхөн хүн амтай гээд хурдан хөл дээрээ босох улс шүү дээ.

Миний гарал үүсэл болон ДНК ямар нэг хэмжээгээр Монгол гэгч энэ үндэстний 13 зууны үеийн цэрэг эрсийн удам гэдгээ мэдсэн үеэс хойш ямар нэг хэмжээгээр сонирхсоор ирсэн билээ.

Миний хувийн бодол бол Монголчууд Оюутолгойн буцаан бүрэн өөрсдийн талд авах хууль эрхзүйн боломжтой. Аливаа хөрөнгө оруулалтын гэрээг тухайн улс орон нийтийн санал асуулгаар цуцлах эрхтэй байдаг. Мөн уг гэрээ нь булхай луйвар хээль хахууль орсон бол мөн цуцлах бүрэн эрх нь тухайн улсад байдаг.

Хэрэв миний хувьд Монголын ЭЗ-ийг барьдаг хүн байсан бол.

Оюутолгойн гэрээг цуцлан, дахин хэн нэгэнтэй хамтарч цаг алдалгүй шууд олон улсад тендэр зарлан шууд зарах хэрэгтэй юм. Энэ нь газраа зарж байгаа гэсэн үг биш зөвхөн тэр ордыг ашиглаж дуусах хүртэл нь тухайн тал эзэмшинэ гэсэн үг. Энэ бол 2039 он болтол нэг төгрөг ч авахгүй ухуулж дуусахаас хэдэн мянга дахин давуу юм.

Мэдээж зарах үнэ бол дэлхийн зах зээлд доод тал нь 50 тэрбум $ хүрч зарагдана. Өөрөөр хэлбэл нэг ч төгрөг авалгүй ухуулж дуусах гэрээг 50 тэрбум доллар бэлэн авах гэрээ болгож байгаа гэсэн үг.

Мэдээж өөрийн мөнгөөр 100 хувь худалдан авсан компани ашгийг хамгийн өндөр хэмжээнд авахын тулд одоогийн Рио тинтогийн хийж байгаа шиг шууд түүхийгээр нь хямдхан зарахгүй бүтээгдэхүүнээ бүрэн эцсийн бүтээгдэхүүн болгон гаргах болно. Энэ нь Монголд ажлын байр нэмэгдэж мөн бэлэн эцсийн бүтээгдэхүүн болж гарч байгаа бүтээгдэхүүн өндөр үнэтэй байх учраас Монгол улсын татварт төлөх мөнгөний хэмжээ өнөөгийн Рио тинтогийн төлж байгаа татвараас хэдэн 10 дахин их байх болно.

Оюутолгойг зарсан 50 тэрбум доллароор Монголын стратегийн Тавантолгой, Дорнодын нефтийн үйлдвэр гээд л 4-5 томоохон ордыг Монгол улс 100 хувь өөрөө эзэмшин хэнээс ч мөнгө гуйлгүйгээр энэ ордуудыг ашиглаж эхлэхэд Монголын жижигхэн эдийн засаг ердөө л 2-3 жилийн дотор нэг хүнд ноогдох орлогоороо дэлхийн тэргүүлэгч улс болох бүрэн боломжтой юм.

Монгол бол дэлхий дээр үлдсэн цорын ганц нүүдэл хэвээрээ байгаа улс аялал жуулчлал бол уул уурхайгаас ч өндөр ашиг оруулах салбар уул уурхайгаас орж ирэх асар их мөнгийг аялал жуулчлалын салбарт оруулж яваандаа энэ салбараа тэргүүлэх салбар болгох хэрэгтэй.

Монголчуудыг сэрээсэй мянганы аймшигтай том луйварыг зогсоож эдийн засгаа хурдан босгоосой гэсэн бодлоор өөрийн бодож санаж явдаг зүйлсийг танд ярилаа гэж бидний яриа өндөрлөв.

Эх сурвалж. alim.mn

43
таалагдаж байна

0
таалагдахгүй байна

Холбоотой мэдээлэл Бүгдийг үзэх

Сэтгэгдэл (-)

АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд манай сайт хариуцлага хүлээхгүй болно. Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү!
0/1000
  • Зочин ×
    Хариулах ({[{ cmmnt.children.length }]})
    0/1000
    • Зочин {[{ childComment.ip_address }]} ×
      {[{ childComment.text }]}
      {[{ childComment.dislike_count }]}
    • Бусад сэтгэгдэл ()
  • Бусад сэтгэгдэл ()

Дуртай төрөл

30 наснаасаа өмнө хийж үзэх 10 зүйл

2021-03-04

Бурам гэж юу вэ?

2021-03-04

Толгой өвдөх буюу мигрень өвчний шалтгаан

2021-03-04

Хөхүүл эхчүүд яагаад төмөр дутлын цус багадалтанд амархан өртдөг вэ?

2021-03-03

"ЦАЛИНТАЙ ОЮУТАН" ХӨТӨЛБӨРТ УРЬЖ БАЙНА!

2021-02-25

CAAK ӨНЦӨГ: Технологийн хэт хөгжил биднийг юунд хүргэх вэ?

2021-02-24

Өнөөдөр олон улсын эх хэлний өдөр тохиож байна

2021-02-21

CAAK ӨНЦӨГ: Мөнгө угаах гэмт хэрэг гэж юу вэ?

2021-02-17

БНХАУ-ын Элчин сайд тодорхой мэргэжлүүдээр оюутан элсүүлэх боломжтой гэв

2021-03-02

Монголд цахим сургалт ба танхимын сургалт хэрхэн явагдаж байна вэ?

2021-03-01

Хөл хорионы үеийн төгсөгчдийн хөөрхийлөлтэй ирээдүй

2021-02-26

ЭЕШ-ын бүртгэл орон даяар эхэллээ

2021-02-25

46 мянган жилийн түүхтэй агуйг сүйтгэсэн Рио Тинто компанийн захирал албан тушаалаасаа бууна

2021-03-03

Францын Ерөнхийлөгч асан Н.Саркозид гурван жил хорих ял оноов

2021-03-03

БНХАУ-ын ядууралтай тэмцсэн арга барилууд

2021-03-02

​Нью-Йорк хоттой дүйцэх хэмжээтэй мөсөн уул Антарктидаас хагаран салжээ

2021-03-01

Тендерийн урилга

2021-03-04

Онлайнаар ПОС төхөөрөмж захиалахад бэлэгтэй

2021-03-03

Улаанбаатарт 0-2 градус хүйтэн байна

2021-03-03

Орон сууцны зээлийн хамгийн бага хүүг Голомт банк тогтоолоо

2021-03-01

Өвөр Монголын сурагчид хадаг барин мөргөж, Монгол хэлний сүүлчийн хичээлдээ суужээ

2021-03-04

Б.Баасанцогтын "байгуулсан" шүүхийн сүлжээний төлөвлөснөөр том хэргүүдийн хувь заяа шийдэгддэг үү?

2021-03-04

Гавьяат жүжигчин Т.Ариунаа нөхрийн хамт суулт зарлажээ

2021-03-04

Улаанбаатарт 5-7 градус хүйтэн байна

2021-03-04

В.Оюу: Монгол улс БНХАУ руу 2000 гаруй нэр төрлийн бүтээгдэхүүнийг тарифын хөнгөлөлттэй экспортлох боломжтой боллоо

2021-03-04

Гол нэрийн хүнсний импортын татварыг чөлөөлсөн нь ашгаа өгч эхэлжээ

2021-03-03

Ардчилсан Монгол Улсын иргэн хязгааргүй баяжих эрхтэй

2021-03-03

Койн үнийн савалгаа ихтэй байдаг ба оруулсан хөрөнгөө алдах өндөр эрсдэлтэй

2021-02-26
29:49

"Ярилцах Цаг"-д Монгол Улсын Сангийн сайд Б.Жавхлан

2021-03-03
59:44

"Өрөг" хэлэлцүүлэг - Ковидын үеийн боловсрол

2021-03-02
1:14:37

МАН-ын дарга У.Хүрэлсүхийн "Тусгаар тогтнол- хөгжлийн зуун" илтгэл

2021-03-01

"Ам нээвэл" ярилцлагад МАХН-ын дарга Н. Энхбаяр

2021-03-01

Ерөнхий сайд асан Ж.Эрдэнэбатыг суллах шийдвэр гарчээ

2021-03-03

Сү.Батболд УИХ-ын гишүүнээсээ түтгэлзэх үү?

2021-03-03

Тамга ч үгүй, дарга ч үгүй АН

2021-03-03

Улс төрчид эрх мэдлээрээ түрий барьж, иргэдийнхээ урдуур дайрах уу

2021-03-02

Хүлээлгийн Өрөө Подкаст: Ганц бие аавыг ямар амьдрал угтдаг вэ?

2021-02-22

Идэрээгийн подкаст: Сэтгэл заслын эмч Энхтүвшин

2021-01-31

ПОДКАСТ: Мандуул подкастын зочин торлог шилэнцрийн мэс засалч АУ-ны магистр Д.Довчинжамц

2021-01-23

ПОДКАСТ: IdeaPlus Podcast-ийн зочин Mongolia Talent Network-ийн захирал Ж. Номин

2021-01-10

Зургаан хувийн зээл бүтээхэд 5.5-6 сая төгрөгийн авлига нэхдэг гэв

2021-03-02

Хавар аж ахуйн нэгжүүд илүү их хямарна

2021-03-01

Ажлын байрыг дэмжих зээл олгох ажил эхэллээ

2021-02-27

Зээлийн хүүг гурван хувь болгох нь тодорхойгүй байна

2021-02-22

Нүцгэн хотоо ногооруулъя

2021-03-03

Хуучин нийгмийн үеийн цэргийн яргалалт өнөө хэр нь арилаагүй байна

2021-03-02

“Сайн ах” ажиллагаануудын төстэй ба ялгаатай тал

2021-03-02

Ёс зүй

2021-03-01

ЭМЯ: 44 хүнээс халдвар илэрсний хоёр нь завхан аймагт бүртгэгдлээ

2021-03-04

Шүлснээс коронавирус илрүүлэх оношлуур нэвтрүүлнэ

2021-03-04

Яст мэлхийн хурдтай дархлаажуулалт

2021-03-04

ЭМЯ өдөрт 25-30 мянган иргэнийг вакцинжуулах боломжтой гэж үзжээ

2021-03-03

Хуулийн шинэчлэлийг яаралтай хийж, лиценз олголтыг хэвийн болгох хэрэгтэй

2021-03-03

Тахилгат уулсаа дархлах уу, уул уурхайг шүтэх үү?

2021-03-03

Австралийн дархан цаазат газрыг сүйтгэсэн Рио Тинто-Оюу толгойн хэрэг юу болов оо?

2021-02-17

Г.Тэмүүлэн: Оюу толгойн үр өгөөжийн 53 хувь бол хэзээ ч, аль ч Засгийн газрын үед, гэрээг ямар ч байдлаар шинэчлэн хийсэн хатуу баримтлах зарчим

2021-02-16

Хэрэв та АНУ-ын иргэн байсан бол Ерөнхийлөгчийн сонгуульд хэнд саналаа өгөх вэ?

337

Засаглалын хамгийн төгс хэлбэр таны бодлоор юу вэ?

505

Та хэдэн настай вэ?

1,248

Өнөө цагт ямар орон дэлхий нийтэд хамгийн их аюул учруулж байна вэ?

1,540