Дагуул хотын тухай ярих л ёстой доо

2021-09-17, 09:45 Цаг үе 198 0
Дагуул хотын тухай ярих л ёстой доо

Хот, тосгоны эрх зүйн байдлын тухай хуулийг УИХ энэ намрын чуулганаар хэлэлцэх юм байна. Төслийн Монгол Улсын Үндсэн Хуульд оруулсан нэмэлт өөрчлөлтийг бусад хууль тогтоолд нийцүүлэх чиглэлээр хийсэн тухай боловсруулсан хүмүүс нь ярьж байгаа аж. Бэлэн болоод байгаа долоон бүлэг, 13 зүйлтэйгээр боловсруулсан төсөлд засаг захиргааны нэгжид хийх өөрчлөлтийн гол нь улсын болон орон нутгийн зэрэглэлтэй хот бий болгох. Тэдгээрийг удирдлагын эрх зүйн байгуулалтыг өөрчлөн шинэчлэх тухай тодорхой заалт орсон байна лээ.

Энэ нь цаанаа төрийн үйлчилгээ иргэдэд ойртож хотуудын бие даан хөгжих боломжийг бий болгоно гэж ойлгогдож буй. Уг нь зөв л дөө. Урьд нь ийм л байсан.

Харин хуулийн төсөлд зааснаар хот, тосгоны эдийн засгийн үндэстэй холбоотой шинэ асуудал гарч ирээгүй гэж болно. Хотуудад хэрхэн ажиллаж байсан урьдын туршлага бий. Зарим хүмүүс эдийн засгийн цоо шинэ зорилт бий боллоо гэж ярих нь тийм биш. Гагцхүү эдийн засгийг жолоодох арга нь зах зээлийн хуулийн дагуу л байх учиртай.

Бас төрөн гарах хотууд төр, засагтайгаа хэрхэн харьцах, төсвөө бүрдүүлэхэд зовох юм байхгүй ээ. Харин удирдлагын зарим чиг үүргийг шилжүүлэх үүнтэй холбогдсон харилцааг зөв зохицуулах явдал гол нь. Урьд нь өмнөх хуульд орон тоо, удирдлагын чиг үүргийн давхцал их түүнээс болж үйл ажиллагааны хийдэл гарч байсныг хууль боловсруулагчид анзаарсан л байх. Хот, тосгоны эрх зүйн байдлын тухай хуулийг шинэчилснээр аймгийн төвүүд хуучин шигээ орон нутгийн зэрэглэлтэй хот байх юм бол эдийн засгийн хувьд давуу тал бий болно гэсэн үг. Дархан, Эрдэнэтийг улсын зэрэглэлтэй хот гэж нэрлэжээ.

Тэгвэл Өмнөговь аймгийн Даланзадгад, Цогтцэций, Ханбогд, Гурвантэс зэрэг хүн ам олноор суурьшдаг сумыг орон нутгийн статустай хот болгохоор тусгана гэжээ. Гэтэл тэднээс илүү олон хүн амтай Өлгий, Зүүнхараа, Тосонцэнгэл, Чойрыг орхисон санаа харагдав.

Тосгоны хувьд бол 2000-аас доошгүй байнгын оршин суугчдын хийгээд хөдөө аж ахуй, үйлдвэрлэл, аялал жуулчлал, амралт сувилалын төвүүдтэй, дэд бүтцэд хамрагдсан хотын зарим шинжийг агуулсан суурин газар байна гэж төсөлд заажээ. Хамгийн гол юм гэвэл хот тосгоноо бий болгох нь эдийн засгийн хувьд хагас буюу бүтэн бие даасан байхыг чухалчлах ёстой.

Дээрх дурдсан газруудаас гадна төсвөө өөрөө бүрдүүлэх боломжтой сумд ч бий. Тэднийг яахыг УИХ-аар хууль хэлэлцэх үед ярих л болов уу.

Нөгөө гэвэл шинэчлэлийг хийхдээ төсөв хэмнэхэд их анхаармаар. Манайд 1000 хүрэхгүй хүн амтай сум олон. Тэдний заримыг нэгтгэх талын заалт төсөлд харагдсангүй. Тэгэхээр орон тоог багасгаж чадахгүй л юм шиг. Нийт 330 гаруй сум бий. Тэднээс 5-10-ыг өөр бусадтай нэгтгэсэн байхад засаг захиргааны орон тоо эрс цөөрнө. Төсөв хэмнэгдэнэ гэсэн үг. Тун орхимгүй асуудал энэ.

Нөгөө талаар дагуул хотын тухай үг үсэг харагдсангүй. Үүнийг өөр хууль журмаар шийднэ гэсэн юм болов уу. Үнэнийг хэлэхэд дагуул хот гэж их ярих бүтдэггүй юм тэр.

Налайх, Багануурыг дагуул хот болголоо гэсэн. Дүүргийн, хотын гэсэн хоёр даргатай болгосноос өөр өөрчлөлг гараагүй. Эрх мэдлээ булаадсан албан тушаалтан л нэмэгдсэн шүү дээ.

Одоо Хөшигийн хөндийн нисэх онгоцны олон улсын буудлыг түшиглэн тэнд “Аэросити“ гэдэг 250 мянган хүнтэй дагуул хот байгуулна гээд л байгаа. Боломж ч бий.

Харин урьдынх шигээ цогц шийдэл гаргаж чадалгүй саармаг юм болчих вий гэсэн болгоомжлол байх. Бүх юмыг УИХ шийднэ гээд л өнгөрдөг. Дагуул хотын тухай хот, тосгоны шинэ төсөл хэлэлцэх явцад энэ тухай дуугүй өнгөрч яагаад ч болохгүй. Дэлхийн зарим улсын нийслэл хэд хэдэн хотоос бүрдсэн жишээ байдаг юм билээ. Улаанбаатарын зарим дүүргийг хотын статустай болгож ч болно. Ийм санаачилга зарим дүүргээс гарсан удаа бий шүү дээ. Ер нь илүү, дутуугүй сайн хууль гаргахын тулд сайн л ярилцаасай нь билээ.

 

Д.Бичээчхүү

Эх сурвалж: "Зууны мэдээ" сонин

1
таалагдаж байна

0
таалагдахгүй байна

Холбоотой мэдээлэл Бүгдийг үзэх

Сэтгэгдэл (-)

АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд манай сайт хариуцлага хүлээхгүй болно. Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү!
0/1000
  • Зочин ×
    Хариулах ({[{ cmmnt.children.length }]})
    0/1000
    • Зочин {[{ childComment.ip_address }]} ×
      {[{ childComment.text }]}
      {[{ childComment.dislike_count }]}
    • Бусад сэтгэгдэл ()
  • Бусад сэтгэгдэл ()

Дуртай төрөл

Томчуудын хүүхдүүдийн хар тамхины хэргийг хав дарсаар байх уу

2021-10-17

Судлаач Ганаа: Гадаадын хөрөнгө оруулалт: Мөрөөдөл, тэнэглэл, шунал

2021-10-14

Үнэнд гүйцэгдсэн “Рио Тинто”

2021-10-14

50 мянган ам.долларын айдас, нарийн царигийн айдастай яг адилхан!?

2021-10-13

Эрүүл мэндийн даатгалын шимтгэл төлөх ХУВЬ ХЭМЖЭЭ

2021-10-18

С.Батхишиг: Аутизм удамшдаггүй

2021-10-13

Анагаахын оюутнуудыг сайн дурын ажилд дайчилна

2021-10-13

Дэлхийн банкны санхүүжилтээр ЭМЯ-нд 2.9 cая ам.долларын тоног төхөөрөмжийг өглөө

2021-10-08

Барилгын салбарын компаниудын 70-80 хувь нь дампуурах хэмжээнд хүрээд байна

2021-10-18

"Собт трейд" компанийн тусгай зөвшөөрлийг цуцалжээ

2021-10-18

Цахим гарын үсэггүй “Дижитал үндэстэн”

2021-10-18

Б.Батзаяа: Монгол Улсад дээрэлхлээс урьдчилан сэргийлэх сарыг анх удаа тэмдэглэн өнгөрүүлж байна

2021-10-18

ЭМЯ: 1643 хүн халдвар авч, 14 хүн нас барлаа

2021-10-16

ЭМЯ: 2076 хүн халдвар авч, 16 хүн нас барлаа

2021-10-15

Б.Бямбадорж: Орон нутгийн оюутнууд халдвар авбал оршин суугаа газрынхаа өрхийн эмнэлэгт хандана

2021-10-14

ЭМЯ: 1920 хүнээс халдвар илэрч, 15 хүн нас барлаа

2021-10-14

О.Цогтгэрэл: Орлого, экспортыг огт тоогоогүй 30 жил

2021-10-18

Ө.Ганзориг: Сүүлийн 30 жилд үүссэн гажуудлыг тэтгэврийн реформоор л арилгаж чадна

2021-10-17

СЗХ: Койн худалдан авснаас учирсан хохирлыг төр аливаа хэлбэрээр хариуцахгүй

2021-10-16

Хэрэглээний бараа үйлчилгээний үнэ өмнөх оны эцсээс 10.4%, өмнөх сараас 0.4 хувиар өсчээ

2021-10-15

Ц.Магалжав: Үндэсний бөхөд чөлөөт бөх, жудотой адилхан оноолт, оноо олгоно

2021-10-13

Өвөр Монгол дахь Монгол хүүхдүүдийн соёлын геноцид

2021-10-13

Э.Цэндбаатар: Би мэргэжлийн бокст орсноо албан ёсоор мэдэгдэж байна

2021-10-12

Бокс & пост

2021-10-08

Ковидын улмаас Японы иргэдийн төсвийн зарцуулалт буурч, хуримтлал нэмэгджээ

2021-10-18

Иракийн хотуудад сонгуулийн луйврыг эсэргүүцсэн жагсаал болжээ

2021-10-18

Афганистанд сүүлийн хоёр баасан гариг дараалан халдлага гарч, олон хүний амь үрэгдлээ

2021-10-16

Их Британийн парламентын гишүүн сонгогчидтой уулзах үеэр амиа алджээ

2021-10-16

Диплом Подкаст: TomYo-ийн Стратеги хариуцсан захирал О. Энхжин

2021-06-23

"Zolo Show" подкаст - Ц. Баяр (TUUH.MN)

2021-06-14

Маркетинг Подкаст - МИШЭЭЛ СИТИ төслийн ахлах, Бизнес хөгжлийн захирал Ц. Будхүү

2021-06-11

"The mentor with Gankhuyag" подкаст: Монгол Улсын Соёлын элч, зураач С.Заяасайхан

2021-06-07

Замын үүд бол замбараагүй гэр хороолол, харин Эрээн нь хот шиг хот болжээ...

2021-10-18

Хорьж болохгүй 20 насан дээрээ яваа бүсгүйн санаа зовох хэрэггүй зүйлс

2021-10-15

Тэтгэврийн реформ хийнэ гэсэн чинь ингэнээ...

2021-10-05

Ардчилалд амьсгаа авах боломж үлдээ, ард түмэнд ар тал хэрэгтэй байна...

2021-10-04

Голомт банк “Тапатрип” аялал жуулчлалын компани хамтран ажиллах санамж бичиг байгууллаа

2021-10-15

Тусгай хэрэгцээт сургалтын хөтөлбөрт ашиглах монгол хэлтэй анхны цахим брайл төхөөрөмжийг Голомт банкнаас хандивлалаа

2021-10-15

Мөнгөний тухай залуусын мэдэх ёстой зүйлс

2021-10-15

Төрийн банк дундаж давхаргыг дэмжигч Үндэсний тэргүүлэгч банк болно

2021-10-15

МУГЖ С.Жавхлан: УИХ, Засгийн газрыг огцортол би эндээс хөдлөхгүй

2021-10-15
4:42

Хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэд ба хөдөлмөрийн зах зээлийн хооронд саад үүсч байна

2021-10-11

ЦЕГ-ын дарга Ж.Болд: Д.Монголхүү, Э.Одбаяр нар удаа дараа ХУУЛЬ ЗӨРЧСӨН

2021-10-06

Хонхэрээдийн Б.Энхбат цагдаа нарыг өмөөрөв

2021-10-06

"Монголоор дайран өнгөрөх хийн хоолойн трассыг 966.8 километр урт байхаар ТЭЗҮ боловсруулагдаж байгаа"

2021-10-13

Засгийн газраас “Рио Тинто”-д хандан захидал илгээжээ

2021-10-12

"Цагаан хаданд дуртай жолоочоо хил нэвтрүүлж, дургүйгээ буцаах нь түгээмэл боллоо" гэв

2021-10-07

Байгалийн хий дамжуулах хоолой барих төсөл төлөвлөгөөний дагуу үргэлжилж байна

2021-10-06

АН: Н.Ганибал, Ж.Батсуурь нарыг намын гишүүнээс дөрвөн жилээр хасах сахилгын шийтгэл оногдууллаа

2021-10-18

Ц.Идэрбат, Э.Батшугар нар УИХ-ын гишүүнээр сонгогдлоо

2021-10-18

С.Амарсайханыг арай хэтэрхий давраагаад байгаа юм биш үү? МАН-ынхаан

2021-10-18

АН ингэж үймэх нь лидерүүдэд өчүүхэн ч хохиролгүй, олон мянган гишүүд дэмжигчдэд нь гарзтай

2021-10-18

БНСУ хүн амынхаа 70 хувийг 10 дугаар сар гэхэд бүрэн вакцинжуулна

2021-08-15

CAAK ӨНЦӨГ: Сэтгэл гутрал хэмээх бидний чимээгүй дайсан

2021-05-19

CAAK ӨНЦӨГ: Орос болон барууны орнуудын вакцины ялгаа юу вэ?

2021-05-12

CAAK ӨНЦӨГ: Ардчилал үнэхээр хамгийн сайн засаглалын хэлбэр мөн үү?

2021-05-05

Таны хүүгийн оюуны чадавх хадам аавынхтай тань дүйнэ...

2021-09-12

Найзтай болж чаддаггүй хүүхдэд хэрхэн туслах вэ?

2021-09-02

Таны тэврэлт хүүхдийн тань тархины хөгжил, оюун ухааны чадварт ихээхэн нөлөөтэй

2021-08-23

Хүүхэд яагаад орондоо шээдэг вэ?

2021-08-21

Өөрийгөө үнэгүй хөгжүүлэх боломжийг олгох вэбсайтуудын жагсаалт

2021-10-17

Боловсрол шинжлэх ухааны сайд Л.Энх-Амгалан МҮИС-ийн асуудлаар цагдаад мэдүүлэг өгчээ

2021-10-14

Х.Хатанбаатар АНУ-д оюун ухааны академиа байгуулахаар болжээ

2021-10-12

БШУЯ-ны Төрийн нарийн бичгийн дарга Д.Батбаатарыг ажлаас нь чөлөөллөө

2021-10-06

МАН-ыг тараах Ерөнхийлөгчийн захирамжийн тухай та ямар үзэл бодолтой байна вэ?

914

Коронавирусийн вакцинуудаас та алийг нь үр дүнтэй гэж бодож байна вэ?

1,596

Хэрэв та АНУ-ын иргэн байсан бол Ерөнхийлөгчийн сонгуульд хэнд саналаа өгөх вэ?

395

Засаглалын хамгийн төгс хэлбэр таны бодлоор юу вэ?

591