Дэнжийн мянгын дэрчгэр шар буюу Монголчуудад хүндлэгдсэн боксчин

Дэнжийн мянгын дэрчгэр шар буюу Монголчуудад хүндлэгдсэн боксчин

"Бээжин-2008" зуны олимпын мөнгөн медальт, 2009 оны дэлхийн аварга, 2007 оны Ази тивийн аварга, Германы Халле хотод болсон "Химийн цом" тэмцээн, БНАСАУ-ын Пхеньян хотод болсон олон улсын тэмцээнүүдийн мөнгөн медальт, улсын аварга гээд л олон олон амжилт үзүүлсэн Монгол Улсын Гавьяат тамирчин П.Сэрдамбыг Монголд танихгүй хүн үгүй.

Бээжингийн олимпоос анхны мөнгөн медалийг өөрийн болгож элэг нэгтнүүдээ баярлуулж байсан тэрбээр уг нь Шүүхийн шийдвэр биелүүлэх ерөнхий газрын харьяа "Сүлд" спорт хорооны тамирчин байлаа.

Байлаа гэхийн учир нь өдгөө тэр боксын рингээ орхиж сайн тамирчин төрүүлэхийн төлөө ажиллаж буй.

Дэггүй шар хүү

1985 оны дөрөвдүгээр сарын 18. Улаанбаатар хотод олон хөвгүүн аав, ээжийгээ баярлуулан дуугаа хадаан мэндэлсний нэг нь Пүрэвдоржийн Сэрдамба байлаа. Тэрбээр гурван хүү, нэг охинтой өнөр өтгөн айлд бүл нэмэн ирж буй нь энэ.

Өсөж том болохын хэрээр хөдөлгөөн нь гүйцэгдэхээ больж буй өөдөсхөн хүүгээ харахаас аав, ээж нь эрхгүй өхөөрдөнө. Эр өсөж эсгий сунадгийн адилаар Сэрдамба хүү ч том болсоор. Харин том болох тусам тэр дэггүйгээрээ олон түмэнд нүдлэгдэж байлаа.

Ялангуяа Баян хошууны хуучин эцэс хавийнхан түүнийг андана гэж үгүй. Ямар сайндаа дугуй унаж яваад хүүхэд мөргөж унагаад гарыг нь хугалчихаад бөөн хэрэг мандааж байхав. Гэвч тэр түргэн хөдөлгөөнтэйгийнхээ тусыг гаргаж хурдхан гэгч нь зугтаж аав, ээжийгээ өрөнд хийгээгүй гэнэ лээ.

Хэргийн эзнийг хоёрдугаар анги төгсдөг жил тэднийх Дэнжийн мянга рүү нүүж Баян хошууны эцсийнхэн чих амрав. Харин Сэрдамба хүү томоожсонгүй. Сүүлдээ бүр хичээлээ тасалж Дэнжийн мянгын захаар хэсэж явдаг болох нь тэр. Ингэж явсаар нэг л мэдэхэд Дэнжийн мянгын дэрчгэр шар нэр авчээ. Дэрчгэр шар байсхийгээд л айлын хүүхэд зодчихоод хэрэг мандаах нь тэр.

Аавын үнэтэй санал

Түүнийг зургадугаар ангид байхад аав Пүрэвдорж нь нэг л өдөр "Миний хүү спортоор хичээллэ" гэж хэлжээ. Ямар спортоор хэмээн түүнийг онигор нүдээ том болгоход бокс юм уу, бөхөөр. Манайх бөхийн удамтай. Сайн бөх болж магадгүй юм" гэж ирээд л самбо болон жүдо бөхийн талаар рекламдаж гарчээ.

Хүүдээ ийн спорт санал болгосон нь өөрийнх нь сонирхолтой холбоотой байж мэдэх. Учир нь түүний аав Пүрэвдорж залуудаа чамгүй ноцолдчихдог нэгэн байсан төдийгүй бөхөд тун хорхойтой байжээ.

Гэвч бага хүү нь бөхийг биш боксыг сонгоход өөрөө л мэд, миний хүү сонирхлоороо бол гэснээр тэрбээр боксын спортод хөл тавьсан юм. Ер нь түүний аав хүүхдүүдийнхээ төлөө зүтгэсээр нэг насаа барсан хүн.

Хорвоогийн хатуу бэрхийг эс дийлэн хань нь түүнийг орхин явахад харин ч сөхрөлгүй шүд зуун тэвчсэн хүн бол түүний аав. Тэр хүүхдүүдээ хүний дайтай хүн болгох гэж зүтгэсэн нь өнөө биеллээ олоод буй.

Хэдийгээр өөрөө астма өвчний улмаас 1984 оноос группд орсон ч өвчиндөө дарлуулан группийн хэдэн төгрөг харж суулгүй хувийн машинаараа халтуур хийж хүүхдүүдээ хэнээс ч дутуугүй авч явсан сайн эцэг.

Харин олимпоос мөнгөн медаль зүүж Монгол Улсын Гавьяат тамирчин гэсэн эрхэм хүндтэй шагнал авахад нь "Миний хүү энэ олон хүний итгэлийг дааж явна гэдэг хэцүү шүү. Ийм сайхан эрхэм цол авсан хүн олны итгэлийг алдахгүй байх нь чухал" гэж захисан гэдэг.

Түүнчлэн олимпын медальтай, гавьяат тамирчин хүн олонтойгоо эвтэй байж, муудалцах маргалдахаас зайлсхий. Ямар ч хүн байсан өмнөөс нь сайхан инээмсэглэж угтах хэрэгтэй гэж хэлжээ.

Тэр ч аавынхаа энэ үгийг өнөө хэр нь дагаж мөрдөн амьтан хүнтэй ам мурийсан удаагүй. Бас бусдыг инээмсэглэлээрээ үдэж олон түмэндээ хүндлэгдэж яваа.

Боксчин болох анхны алхам

Аавтайгаа зөвлөлдөн байж боксын спортыг сонгон залуучуудын шигшээ баг дээр очвол "За яах гээд байгаа хүүхэд вэ?" гээд тун ууртай нэгэн хүн угтжээ. Тэр ч бүртгүүлэх гэсэн юм хэмээн хээв нэг хэлчихээд зогсож байсан гэдэг.

Түүнийг үл тоон хүлээж авсан хүн нь түүний анхны багш Ч.Ганзориг. Тэр таван жилийн турш уйгагүй хөдөлмөрлөсний хүчинд үндэсний шигшээ багт багтаж Д.Банди багшийнхаа удирдлагад очсон байна.

Дэлхийн аваргаар, аваргаа баталсан олимпын мөнгөн медальт

Ийнхүү боксын спорттой амьдралаа холбосон нь түүний амьдралд эрс өөрчлөлтийг авчирсан гэхэд нэг их буруудахгүй. Тэрбээр 2007 онд Монголчуудыг төдийгүй дэлхийг шуугиулсан тулаан хийлээ. Энэ бол 2007 оны Ази тивийн аваргын тэмцээн байсан юм.

Тэрбээр энэ тэмцээнд Хятадын дэлхийн аварга Зо Шин Минийг ялж аварга болсон нь үнэхээр санаанд багтамгүй хэрэг байв. Олон сая хүн амтай улсаас шалгаран ирсэн шилдэг тамирчинг Монголын залуухан тамирчин нам цохино гэж үнэхээр хэн санах.

Гэвч тэр энэ "Тулаанд ялалт байгуулж ясны тамирчин гэдгээ харуулсан юм. Харин дараагийнх нь олимп. Хэдийгээр тэр Бээжингийн олимпоос анхны мөнгөн медалийг хүртэж Монгол түмнээ баясгасан ч алтан медаль түүнд тун ойр байлаа.

Учир нь тэр аваргын төлөө түрүү жилийн тэмцээнээр нам цохисон өнөөх Хятадын тамирчинтай тулалдах нь тэр. Харамсалтай нь түүнд алтан медалиа "бэлэглэчихсэн". Ингэснээрээ тэр олон хүнээс зэмлэл сонсоход хүрэв.

Сэрдамба чадлаараа биш сохор азаар мөнгөн медаль авсан гэж ярих хүн хүртэл байсан нь үнэн. Харин тэр энэ бүх дэл, сул яриаг тамирчин хүний сэтгэлийн хат, уужим ухаанаар даван гарч дэлхийн хэмжээний боксчин гэдгээ дахин нотолж боксын дэлхийн аварга хэмээх эрхэм алдар цолыг эх орондоо авчирсан.

Ингэснээрээ тэр боксын анхны дэлхийн аварга, Монголын олимп дэлхийн хос медальт зургаа дахь тамирчин болсон юм.

Өрх гэрийн тэргүүн боллоо

Бээжингийн олимпын дараахан Сэрдамба хуримаа хийх гэнэ гэсэн цуурай хаа сайгүй сонсогдож гарлаа. Энэхүү цуурайг сонссон хэн боловч олимпын мөнгөн медальтны цайг чанах азтай бүсгүй хэн бол гэж сониучирхсан нь дамжиггүй.

Олон бүсгүйчүүдийн хайрыг гуниггүй инээмсэглэлээрээ татаж асан тэрбээр заяаны ханиараа Сэлэнгэ нутгийн бүсгүйг сонгосон байсан юм. Тэд 2009 онд хөөрхөн охины аав, ээж болж Монголын аз жаргалтай гэр бүлийн тоог нэгээр нэмсэн. Амжилт ааг нь алгандаа хургасан басхүү залуухан хөдөлмөрийн баатартай ханилсан азтай бүсгүйд битүүхэн атаархаж суудаг охид өдгөө ч бий.

Сагсан бөмбөгт нугасгүй Сэрго

Тэр дандаа нударга зөрүүлээд байдаг хүн биш. Боксоос гадна сагсан бөмбөгт тун дуртай. Сэрго "Оддын нөхөрсөг тоглолт"-д оролцож шаггүй сагсан бөмбөгч болохоо жил бүр харуулдаг.

Сануулахад төрийн далбаагаа Бээжингийн тэнгэрт мандуулсан Олимпын алт, мөнгөн медальтнууд тэргүүтэй тамирчид 10 саяын бооцоотой сагсан бөмбөгийн тэмцээнд хүчээ сорих болоход нэг номерт зогссон хүн бол энэхүү нийтлэлийн эзэн байсныг уншигч та санаж байгаа байх.

Төрөл төрөлдөө чанга тамирчид нэг доор чуулж сагсан бөмбөгөөр уралдаж, унахдаа унаж, бүдрэхдээ бүдэрч, үзэгч олныг баясгаж, бас хажуугаар нь спортын хор шарыг харуулж асан энэ тэмцээнд хамгийн хүүхдэрхүү, хүн бүхний хайрыг татаж байсан хүн нь П.Сэрдамба.

Бие биедээ аархаж ядан томрох бөхчүүдийг бодвол тэр өрөмний өт шиг инээд алдан гүйж цөөнгүй бөмбөгийг эсрэг талын цагирганд оруулж олон хүнээс магтаалын үг сонссон адтай эр.

Тэр үед "Энэ Сэрдамба хэрэв сагсан бөмбөгөөр явсан бол нэлээд юм дуулгах байж шүү" гэж хүмүүсийн шивнэлдэж байсан нь чихнээ сонсогдож байсан. Мөн түүнийг гэрийн ажилд ч яггүй сайн гэлцэх юм билээ.

Боксын хатуу рингнээс хариуцлагатай албанд

Өдгөө тэр боксын рингээ орхисныг хүн бүр мэднэ. Мөн түүнийг рингээ орхих нь эртэдсэн гэж хэлэх хүн бий ч тэр энэ шийдвэртээ эргэлзэж байгаагүй гэнэ лээ.

Учир нь бокс залуу насны спорт хэмээн тэр ярих. Тэгэхээр тэр ирээдүйд сайн тамирчдыг төрүүлэхийн тулд ямар бодлого явуулбал илүү үр дүнтэй вэ гэдэг бодлогыг боловсруулах хүндтэй үүрэг хүлээсэн хүн гэсэн үг. Ийм л аатай тамирчин өнөөдөр бидэнтэй мөр зэрэгцэн эгэл жирийн амьдралаар амьдарч байна.

Энэ бидний бахархал биш гэж үү. Бид өнгөрсөн хойно нь сайн хүн байсан гэж магтах биш, байгаа дээр нь магтахаа магтаж, шүүмжлэхээ шүүмжлэх нь илүү үр дүнтэй гэж бодсоны үндсэн дээр Монгол Улсын Гавьяат тамирчин П.Сэрдамбын талаар ийнхүү бичиглэлээ.

Э.Анударь

Эх сурвалж дурдахгүйгээр зөвшөөрөлгүй хуулбарлан нийтлэхийг хориглоно.

7
таалагдаж байна

2
таалагдахгүй байна

Холбоотой мэдээлэл Бүгдийг үзэх

Сэтгэгдэл (-)

АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд манай сайт хариуцлага хүлээхгүй болно. Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү!
0/1000
  • Зочин ×
    Хариулах ({[{ cmmnt.children.length }]})
    0/1000
    • Зочин {[{ childComment.ip_address }]} ×
      {[{ childComment.text }]}
      {[{ childComment.dislike_count }]}
    • Бусад сэтгэгдэл ()
  • Бусад сэтгэгдэл ()

Дуртай төрөл

Энэтхэгийн газар нутаг руу Хятадын 10 мянган цэрэг нэвтрэн оржээ

2020-05-28

Дайнд ялагч гэж байхаа больсон уу?

2020-05-27

Коронавирусын тахал нь террористуудад биологийн зэвсэг ашиглах сэдэл өгнө гэдгээс Европын улсууд айж байна

2020-05-26

Хятадын геостратеги, тэнгисийн орон зайн төлөөх өрсөлдөөн

2020-05-16

Хэрхэн тань шиг мундаг "Influencer" болж түүгээрээ мөнгө олох вэ?

2020-05-25

"Уйлдаг", "Хиншүү" С.Ганбаатар та ялсан...

2020-05-25

Хүний итгэлийг алддаггүй хүмүүс л “итгэмтгий” байдаг

2020-05-25

2 тэрбум жилийн настай Анагаах увдист Шунгит чулуу

2020-05-23

Инстаграм дээр мөнгө олох арга

2020-05-28

Бакалаврын зэрэг үнэхээр хэрэгтэй юу?

2020-05-27

Германд зарим ангийн хичээлийг 5 дугаар сарын 11-ний өдрөөс эхлүүлсэн байна

2020-05-14

Испанийн сургуулиуд танхимын сургалтаа есдүгээр сараас эхлүүлнэ

2020-05-12
1:08

Салхитын ордын авлигачдыг үйлдэл дээр нь барьж 1.3 сая ам.долларыг хураан авч, улсын орлого болгожээ

2020-05-25

Я.Санжмятав: 100 сая төгрөг бол дэнчин биш,татвар. Буцааж олгохгүй

2020-05-20

ЭМЯ: Дахин дөрвөн халдвар илэрч, Монголд бүртгэгдсэн коронавирусын тохиолдол 140 боллоо

2020-05-18

Д.Нямхүү: Коронавирусийн халдварын үдээс хойших шинжилгээгээр 37 тохиолдол нэмэгдэж, 98 боллоо

2020-05-14

Дижитал мэргэжилтэн бэлтгэх “Internship Opportunity 2K20” хөтөлбөр

2020-05-28

Үрдээ зориулав...

2020-05-28

“Ub Пропертиз”: Кембридж-н сургалттай цэцэрлэг бага сургуульд хүүхдээ үнэгүй сургамаар байна уу?

2020-05-28

Т.Ариунтуяа: Бодлоо зөв болгосон хүн хуримтлалтай болдог

2020-05-26

“Space X” компани дэлхийн тойрог замд хүрэх нислэгээ цаг агаарын улмаас хойшлууллаа

2020-05-28

Эрдэмтэд анхны хиймэл нүдийг зохион бүтээж байна

2020-05-26

АНУ 2024 онд саран дээр дахин хүн газардуулахаа зарлалаа

2020-05-26

Дэлхий нийтийн хүнсний хэрэглээ хэрхэн өөрчлөгдөх вэ?

2020-05-26

Европийг чиглэсэн ОХУ-ын байгалийн хийн нийлүүлэлт эрс буурчээ

2020-05-27

Хамгийн амар аргаар баяжих боломжтой 10 бизнес

2020-05-27

Марк Зукерберг дэлхийн 3 дахь хамгийн баян хүн боллоо

2020-05-26

Пирамид тогтолцоо болон Олон шатлалт маркетинг

2020-05-26

Сингапур эр видео дуудлагаар цаазын ял сонсжээ

2020-05-28

Ө.Энхтүвшин: Казахстан улс руу зургадугаар сарын эхний хагаст нислэг үйлдэх төлөвлөгөөтэй байна

2020-05-28

Нийт 570 оюутан эх орондоо ирлээ

2020-05-28

Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнгийн ойролцоох усан халианд тоглож байсан дөрвөн хүүхэд живсэн харамсалтай хэрэг гарчээ

2020-05-28

Коронавирусын аппликэйшнээр дамжуулан Хятад улс иргэдээ хэр их идэж, ууж, унтдагийг хянадаг болгож магадгүй

2020-05-27

Элон Маск жилийн дотор хүний тархинд чип суулгахаа амлалаа

2020-05-27

Хиймэл оюун ухаанаар эмгэг бүхий генийг олж илрүүлнэ

2020-05-06

Хиймэл оюун ухаан сэтгэл судлалын салбарт

2020-05-04

Хөл хорионы үеийн сэтгэл зүй: ''Илүү санаачилгатай залуутай гэрлэх минь яав даа!''

2020-05-26

Махан хоолтнууд сэтгэл санааны хувьд илүү тогтвортой байдаг

2020-05-13

Уйлахын ач тус

2020-05-12

Зарим хүмүүс яагаад 100 нас хүрсэн ч оюун ухаан нь саруул хэвээрээ байдаг вэ?

2020-05-07

Гадаадад гацсан Монголчууд...

2020-05-25

Хэрхэн гүйх дуртай болох вэ?

2020-05-17

Хүүхдээ хүмүүжүүлэхийн тулд өөрөө эхлээд тоглож сурах хэрэгтэй

2020-05-07

Зардал багатайгаар хэрхэн аялах вэ? Таньд юу хэрэгтэй вэ?

2020-05-07

#28 Кино задлангийн Г.Эрдэнэбаатарыг задаллаа

2020-05-27

"ХАСАХ 18" Podcast #01 - Өөрийнхөөрөө "суга" бай

2020-05-20

CAAK PODCAST #24 Р.Булгамаа - Хүүхэд хүчирхийлсэн хүнийг хөнгөлөх хэрэгтэй.

2020-04-29

#27 Ziko's Podcast - Эрэгтэй эмэгтэй сайн найзууд гэж байдаг уу?

2020-04-28

Израильд дэлхийн анхны цэнэглэгчтэй маскийг бүтээжээ

2020-05-27

Хонь хариулдаг робот нохой

2020-05-27

Цөмийн эрчим хүч ирээдүйтэй юу?

2020-05-27

Хуванцарыг дахин зохион бүтээх нь

2020-05-26

Санал асуулга Бүгдийг үзэх

Та хэдэн настай вэ?

368 санал өгсөн

51-60
26.9%
41-50
18.21%
31-35
13.86%
36-40
10.33%
25-30
7.88%
21-24
6.52%
13-16
5.98%
17-20
5.98%
65+
4.35%

Өнөө цагт ямар орон дэлхий нийтэд хамгийн их аюул учруулж байна вэ?

1,249

Энэ цагийн дэлхийн хамгийн шилдэг удирдагч таны бодлоор хэн бэ?

2,464

Хамгийн чанартай боловсрол олгодог их дээд сургууль аль нь вэ?

1,689

Одоогийн улстөрчдөөс хэн нь биднийг зөв зам руу удирдах вэ?

7,037